Show summary Hide summary
Rzecznik rządu poinformował na platformie X, że Narodowy Instytut Wolności – Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego (NIW-CRSO) złożył zawiadomienie do prokuratury dotyczące Fundacji Osuchowa. Kontrola instytutu ma wskazywać na nieprawidłowości związane z wykorzystaniem środków pochodzących z 1,5 proc. podatku.
Co ustalił nadzór
Według przekazanych wyników kontroli, Fundacja Osuchowa miała finansować działania o charakterze politycznym, w tym wydarzenia powiązane z partią Grzegorza Brauna. Środki miały pochodzić między innymi z mechanizmu przekazywania 1,5 proc. podatku dla organizacji pożytku publicznego.
W wypadku w Jurkowie zginął ks. Stanisław Opocki, krajowy duszpasterz Romów
Polska 2050: Śliz przedstawia strategię wobec Hołowni, uchylenia immunitetu i nadchodzących wyborów
NIW-CRSO podkreślił, że organizacje z takim statusem są objęte szczególnym nadzorem. W efekcie kontroli instytut zdecydował się wystąpić do prokuratury z zawiadomieniem o podejrzeniu naruszeń prawa.
Powiązania personalne i statutowe
Na stronie Fundacji wskazano, że została ona założona przez Grzegorza Brauna w 2015 roku. Jako główny cel zapisano wspieranie organizacji Pobudka oraz realizację programu „Kościół, Szkoła, Strzelnica, Mennica”.
Pracami fundacji, według dostępnych informacji, kieruje poseł Włodzimierz Skalik. To on jest również wymieniany jako producent filmu wskazanego w zawiadomieniu kontrolnym.
Narodowy Instytut Wolności: zarzuty wobec fundacji
Dyrektor NIW-CRSO, Michał Braun, ocenił, że ustalenia kontroli „wskazują, że organizacja skupia się przede wszystkim na wsparciu działań partii Konfederacja Korony Polskiej oraz inicjatyw politycznych Grzegorza Brauna, Włodzimierza Skalika i innych osób z nimi związanych”.
Biuro inspektora stwierdziło również, że Grzegorz Braun i poseł Włodzimierz Skalik „uczynili z Fundacji Osuchowa narzędzie finansowania partii politycznej”. Michał Braun dodał, że „Politycy wykorzystywali mechanizm 1,5 proc. podatku do finansowania działań partyjnych oraz działań stojących w sprzeczności z ideą pożytku publicznego”.
Film i wydarzenia jako przykład
Jednym z kluczowych przykładów wskazanych w zawiadomieniu ma być produkcja i rozpowszechnianie obrazu „Gietrzwałd 1877. Wojna światów”. Fundacja miała sfinansować film ze środków pozyskanych z 1,5 proc. podatku, a produkcja była prezentowana w różnych miejscach kraju podczas kampanii wyborczej i po jej zakończeniu.
Kontrola napisała, że projekt był promowany przez Konfederację Korony Polskiej, a jako producent występował poseł Skalik.
Wsparcie imprez i innych organizacji
W sprawozdaniu NIW-CRSO wskazano także na współorganizację przez fundację wydarzeń o charakterze politycznym. Jako przykład wymieniono Zjazd Tysiąclecia Korony Królestwa Polski, który odbył się 18 października 2025 r. w Skaryszewie.
Ze sprawozdań fundacji wynika, że organizacja zapewniała m.in. transport wyposażenia, zaplecze recepcyjne, scenę, oświetlenie oraz sprzęt audio-wideo. Wydarzenie było promowane na oficjalnych kanałach partii jako przedsięwzięcie polityczne.
Inne wskazywane powiązania
Biuro NIW-CRSO oceniło również, że Fundacja Osuchowa udzielała wsparcia działaniom Fundacji Polskie Veto oraz inicjatywom Stowarzyszenia Stop NOP. Instytut wskazał, że podmioty te są powiązane z kampaniami dezinformacyjnymi i postawami antyszczepionkowymi.
Co dalej
Zawiadomienie trafiło do prokuratury; o dalszych krokach będą decydować śledczy. NIW-CRSO podkreśla, że status organizacji pożytku publicznego nakłada obowiązek szczególnego nadzoru nad sposobem wykorzystania środków z 1,5 proc. podatku.
Sprawa może mieć znaczenie dla praktyk finansowania aktywności publicznych przez organizacje pozarządowe oraz dla nadzoru nad wykorzystaniem funduszy przekazywanych przez podatników.
